ರಾಜ ವಿದ್ಯಾ ರಾಜ ಗುಹ್ಯ ಯೋಗ

श्री भगवानुवाच
इदं तु ते गुह्यतमं प्रवक्ष्याम्यनसूयवे।
ज्ञानं विज्ञानसहितं यज्ज्ञात्वा मोक्ष्यसेऽशुभात्॥

śhrī bhagavān uvācha ।
idaṁ tu te guhyatamaṁ pravakṣhyāmyanasūyave ॥
jñānaṁ vijñāna-sahitaṁ yaj jñātvā mokṣhyase ’śhubhāt

राजविद्या राजगुह्यं पवित्रमिदमुत्तमम्।
प्रत्यक्षावगमं धर्म्यं सुसुखं कर्तुमव्ययम्॥

rāja-vidyā rāja-guhyaṁ pavitram idam uttamam ।
pratyakṣhāvagamaṁ dharmyaṁ su-sukhaṁ kartum avyayam ॥

अश्रद्दधानाः पुरुषा धर्मस्यास्य परन्तप।
अप्राप्य मां निवर्तन्ते मृत्युसंसारवर्त्मनि॥

aśhraddadhānāḥ puruṣhā dharmasyāsya parantapa ।
aprāpya māṁ nivartante mṛityu-samsāra-vartmani ॥

मया ततमिदं सर्वं जगदव्यक्तमूर्तिना।
मत्स्थानि सर्वभूतानि न चाहं तेष्ववस्थितः॥

mayā tatam idaṁ sarvaṁ jagad avyakta-mūrtinā ।
mat-sthāni sarva-bhūtāni na chāhaṁ teṣhvavasthitaḥ ॥

न च मत्स्थानि भूतानि पश्य मे योगमैश्वरम्।
भूतभृन्न च भूतस्थो ममात्मा भूतभावनः॥

na cha mat-sthāni bhūtāni paśhya me yogam aiśhwaram ।
bhūta-bhṛin na cha bhūta-stho mamātmā bhūta-bhāvanaḥ ॥

यथाऽऽकाशस्थितो नित्यं वायुः सर्वत्रगो महान्।
तथा सर्वाणि भूतानि मत्स्थानीत्युपधारय॥

yathākāśha-sthito nityaṁ vāyuḥ sarvatra-go mahān ।
tathā sarvāṇi bhūtāni mat-sthānītyupadhāraya ॥

सर्वभूतानि कौन्तेय प्रकृतिं यान्ति मामिकाम्।
कल्पक्षये पुनस्तानि कल्पादौ विसृजाम्यहम्॥

sarva-bhūtāni kaunteya prakṛitiṁ yānti māmikām ।
kalpa-kṣhaye punas tāni kalpādau visṛijāmyaham ॥

प्रकृतिं स्वामवष्टभ्य विसृजामि पुनः पुनः।
भूतग्राममिमं कृत्स्नमवशं प्रकृतेर्वशात्॥

prakṛitiṁ svām avaṣhṭabhya visṛijāmi punaḥ punaḥ ।
bhūta-grāmam imaṁ kṛitsnam avaśhaṁ prakṛiter vaśhāt ॥

न च मां तानि कर्माणि निबध्नन्ति धनञ्जय।
उदासीनवदासीनमसक्तं तेषु कर्मसु॥

na cha māṁ tāni karmāṇi nibadhnanti dhanañjaya ।
udāsīna-vad āsīnam asaktaṁ teṣhu karmasu ॥

मयाऽध्यक्षेण प्रकृतिः सूयते सचराचरम्।
हेतुनाऽनेन कौन्तेय जगद्विपरिवर्तते॥

mayādhyakṣheṇa prakṛitiḥ sūyate sa-charācharam ।
hetunānena kaunteya jagad viparivartate ॥

अवजानन्ति मां मूढा मानुषीं तनुमाश्रितम्।
परं भावमजानन्तो मम भूतमहेश्वरम्॥

avajānanti māṁ mūḍhā mānuṣhīṁ tanum āśhritam ।
paraṁ bhāvam ajānanto mama bhūta-maheśhvaram ॥

मोघाशा मोघकर्माणो मोघज्ञाना विचेतसः।
राक्षसीमासुरीं चैव प्रकृतिं मोहिनीं श्रिताः॥

moghāśhā mogha-karmāṇo mogha-jñānā vichetasaḥ ।
rākṣhasīm āsurīṁ chaiva prakṛitiṁ mohinīṁ śhritāḥ ॥

महात्मानस्तु मां पार्थ दैवीं प्रकृतिमाश्रिताः।
भजन्त्यनन्यमनसो ज्ञात्वा भूतादिमव्ययम्॥

mahātmānas tu māṁ pārtha daivīṁ prakṛitim āśhritāḥ ।
bhajantyananya-manaso jñātvā bhūtādim avyayam ॥

सततं कीर्तयन्तो मां यतन्तश्च दृढव्रताः।
नमस्यन्तश्च मां भक्त्या नित्ययुक्ता उपासते॥

satataṁ kīrtayanto māṁ yatantaśh cha dṛiḍha-vratāḥ ।
namasyantaśh cha māṁ bhaktyā nitya-yuktā upāsate ॥

ज्ञानयज्ञेन चाप्यन्ये यजन्तो मामुपासते।
एकत्वेन पृथक्त्वेन बहुधा विश्वतोमुखम्॥

jñāna-yajñena chāpyanye yajanto mām upāsate ।
ekatvena pṛithaktvena bahudhā viśhvato-mukham ॥

अहं क्रतुरहं यज्ञः स्वधाऽहमहमौषधम्।
मंत्रोऽहमहमेवाज्यमहमग्निरहं हुतम्॥

ahaṁ kratur ahaṁ yajñaḥ svadhāham aham auṣhadham ।
mantro ’ham aham evājyam aham agnir ahaṁ hutam ॥

पिताऽहमस्य जगतो माता धाता पितामहः।
वेद्यं पवित्रमोंकार ऋक् साम यजुरेव च॥

pitāham asya jagato mātā dhātā pitāmahaḥ ।
vedyaṁ pavitram oṁkāra ṛik sāma yajur eva cha ॥

गतिर्भर्ता प्रभुः साक्षी निवासः शरणं सुहृत्।
प्रभवः प्रलयः स्थानं निधानं बीजमव्ययम्॥

gatir bhartā prabhuḥ sākṣhī nivāsaḥ śharaṇaṁ suhṛit ।
prabhavaḥ pralayaḥ sthānaṁ nidhānaṁ bījam avyayam ॥

तपाम्यहमहं वर्षं निगृह्णाम्युत्सृजामि च।
अमृतं चैव मृत्युश्च सदसच्चाहमर्जुन॥

tapāmyaham ahaṁ varṣhaṁ nigṛihṇāmyutsṛijāmi cha ।
amṛitaṁ chaiva mṛityuśh cha sad asach chāham arjuna ॥

त्रैविद्या मां सोमपाः पूतपापा
यज्ञैरिष्ट्वा स्वर्गतिं प्रार्थयन्ते।
ते पुण्यमासाद्य सुरेन्द्रलोक
मश्नन्ति दिव्यान्दिवि देवभोगान्॥

trai-vidyā māṁ soma-pāḥ pūta-pāpā ।
yajñair iṣhṭvā svar-gatiṁ prārthayante ॥
te puṇyam āsādya surendra-lokam
aśhnanti divyān divi deva-bhogān

ते तं भुक्त्वा स्वर्गलोकं विशालं
क्षीणे पुण्ये मर्त्यलोकं विशन्ति।
एव त्रयीधर्ममनुप्रपन्ना
गतागतं कामकामा लभन्ते॥

te taṁ bhuktvā swarga-lokaṁ viśhālaṁ ।
kṣhīṇe puṇye martya-lokaṁ viśhanti ॥
evaṁ trayī-dharmam anuprapannā
gatāgataṁ kāma-kāmā labhante

अनन्याश्चिन्तयन्तो मां ये जनाः पर्युपासते।
तेषां नित्याभियुक्तानां योगक्षेमं वहाम्यहम्॥

ananyāśh chintayanto māṁ ye janāḥ paryupāsate ।
teṣhāṁ nityābhiyuktānāṁ yoga-kṣhemaṁ vahāmyaham ॥

येऽप्यन्यदेवता भक्ता यजन्ते श्रद्धयाऽन्विताः।
तेऽपि मामेव कौन्तेय यजन्त्यविधिपूर्वकम्॥

ye ’pyanya-devatā-bhaktā yajante śhraddhayānvitāḥ ।
te ’pi mām eva kaunteya yajantyavidhi-pūrvakam ॥

अहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता च प्रभुरेव च।
न तु मामभिजानन्ति तत्त्वेनातश्च्यवन्ति ते॥

ahaṁ hi sarva-yajñānāṁ bhoktā cha prabhureva cha ।
na tu mām abhijānanti tattvenātaśh chyavanti te ॥

यान्ति देवव्रता देवान् पितृ़न्यान्ति पितृव्रताः।
भूतानि यान्ति भूतेज्या यान्ति मद्याजिनोऽपि माम्॥

yānti deva-vratā devān pitṝīn yānti pitṛi-vratāḥ ।
bhūtāni yānti bhūtejyā yānti mad-yājino ’pi mām ॥

पत्रं पुष्पं फलं तोयं यो मे भक्त्या प्रयच्छति।
तदहं भक्त्युपहृतमश्नामि प्रयतात्मनः॥

patraṁ puṣhpaṁ phalaṁ toyaṁ yo me bhaktyā prayachchhati ।
tadahaṁ bhaktyupahṛitam aśhnāmi prayatātmanaḥ ॥

यत्करोषि यदश्नासि यज्जुहोषि ददासि यत्।
यत्तपस्यसि कौन्तेय तत्कुरुष्व मदर्पणम्॥

yat karoṣhi yad aśhnāsi yaj juhoṣhi dadāsi yat ।
yat tapasyasi kaunteya tat kuruṣhva mad-arpaṇam ॥

शुभाशुभफलैरेवं मोक्ष्यसे कर्मबन्धनैः।
संन्यासयोगयुक्तात्मा विमुक्तो मामुपैष्यसि॥

śhubhāśhubha-phalair evaṁ mokṣhyase karma-bandhanaiḥ ।
sannyāsa-yoga-yuktātmā vimukto mām upaiṣhyasi ॥

समोऽहं सर्वभूतेषु न मे द्वेष्योऽस्ति न प्रियः।
ये भजन्ति तु मां भक्त्या मयि ते तेषु चाप्यहम्॥

samo ’haṁ sarva-bhūteṣhu na me dveṣhyo ’sti na priyaḥ ।
ye bhajanti tu māṁ bhaktyā mayi te teṣhu chāpyaham ॥

अपि चेत्सुदुराचारो भजते मामनन्यभाक्।
साधुरेव स मन्तव्यः सम्यग्व्यवसितो हि सः॥

api chet su-durāchāro bhajate mām ananya-bhāk ।
sādhur eva sa mantavyaḥ samyag vyavasito hi saḥ ॥

क्षिप्रं भवति धर्मात्मा शश्वच्छान्तिं निगच्छति।
कौन्तेय प्रतिजानीहि न मे भक्तः प्रणश्यति॥

kṣhipraṁ bhavati dharmātmā śhaśhvach-chhāntiṁ nigachchhati ।
kaunteya pratijānīhi na me bhaktaḥ praṇaśhyati ॥

मां हि पार्थ व्यपाश्रित्य येऽपि स्युः पापयोनयः।
स्त्रियो वैश्यास्तथा शूद्रास्तेऽपि यान्ति परां गतिम्॥

māṁ hi pārtha vyapāśhritya ye ’pi syuḥ pāpa-yonayaḥ ।
striyo vaiśhyās tathā śhūdrās te ’pi yānti parāṁ gatim ॥

किं पुनर्ब्राह्मणाः पुण्या भक्ता राजर्षयस्तथा।
अनित्यमसुखं लोकमिमं प्राप्य भजस्व माम्॥

kiṁ punar brāhmaṇāḥ puṇyā bhaktā rājarṣhayas tathā ।
anityam asukhaṁ lokam imaṁ prāpya bhajasva mām ॥

मन्मना भव मद्भक्तो मद्याजी मां नमस्कुरु।
मामेवैष्यसि युक्त्वैवमात्मानं मत्परायणः॥

man-manā bhava mad-bhakto mad-yājī māṁ namaskuru ।
mām evaiṣhyasi yuktvaivam ātmānaṁ mat-parāyaṇaḥ ॥